Aleksandar Vučić je prevazišao sopstvene opsenarske laži kada je srpske studente, koji se bore za vladavinu prava i uporište imaju u gradovima, uporedio sa Crvenim Kmerima koji su hteli da razore urbane sredine i stanovništvo i uspostave seljačku državu. Ili je prosto neznalica koja je sve pobrkala. Poređenje je toliko glupo da se valja podsetiti na neke činjenice
Predsednik Srbije Aleksandar Vučić je studente koji se ne slažu sa njegovom politikom bezakonja uporedio sa Crvenim Kmerima – jednom od najkrvavijih i najbrutalnijih političkih organizacija u modernoj istoriji. Ovo poređenje ne samo što je prevazišlo njegove prethodne zlobne i lažne optužbe na račun studenata, već je i toliko glupo da izaziva sumnju da je proizašlo iz neznanja.
Istorija Crvenih Kmera počinje u Parizu 1950-ih, gde su kambodžanski studenti, među Kojima su bili Pol Pot, Jeng Sari i Kije Sampan osnovali marksističko studentsko udruženje. Po povratku u domovinu, pridružili su se Komunističkoj partiji Kambodže koja je do 1953. bila kolonija Francuske. Po proglašenju nezavisnosti zemlja je bila pod vlašću princa Norodoma Sihanuka i njegove Narodne socijalističke zajednice. Tokom kambodžanske studentske pobune 1963. godine, Pol Pot i nekoliko njegovih saradnika su prešli u ilegalu i počeli da grade gerilsku organizaciju pod imenom „Crveni Kmeri“.
Foto: AP PhotoPol Pot
Vijetnamski rat i puč
Od 1965. godine rat koji je besneo u Vijetnamu se prelio na Kambodžu. Pogranični incidenti su bivali sve češći, a Južni Vijetnam je progonio Kmere zbog raspuštanja manjina u provincijama Mekong. Kao odgovor, Kambodža je dozvolila Kini da uspostavi baze Vijetkonga blizu kambodžanske granice, koje su SAD bombardovale 1969. godine. U odsustvu Sihanuka, u martu 1970. godine dogodio se puč koji je predvodio maršal Lon Nol, gurnuvši zemlju u rat.
Foto: AP PhotoBekstvo iz Pnom Pena pred naletima Crvenih kmeri, januar 1974.
Haos ratnih godina između 1970. i 1975. doveo je do masovne nestabilnosti. Crveni Kmeri predvođeni Polom Potom iskoristili su ovo stanje i svrgnuli vladu Lon Nola koju su podržavale Sjedinjene Američke Države. 17. aprila 1975. godine, Crveni Kmeri su zauzeli glavni grad Pnom Pen. Rođena je Narodna Republika Kampučija. Trajala je do 7. januara 1979. godine. Bila je to jedna od najkrvavijih diktatura u modernoj istoriji.
Ideologija i teror Crvenih Kmera
Plan Crvenih Kmera bio je da uspostave radikalni komunistički sistem. Želeli su da stvore primarno agrarno društvo. Hrleći ka tom cilju, podelili su stanovništvo na „stari“ i „novi“ narod: gradsko stanovništvo, „novi narod“, bio je klasni neprijatelj koji se kao bogatio na račun seoskog stanovništva. Stoga je trebalo evakuisati sve gradove, a ljude primorati na poljoprivredni rad.
Tako je više od dva miliona stanovnika Pnom Pena moralo da napusti grad u roku od nekoliko dana. Desetine hiljada Kambodžanaca je izgubilo život tokom ovih prisilnih marševa na selo.
Crveni Kmeri su ukinuli sve verske obrede, novac i privatnu imovinu. Zabranili su jezike i običaje manjinskih grupa. Kulturne i verske institucije, škole i preduzeća su uništeni. Budisti i hrišćani, sveštenstvo i monasi su progonjeni, kao i etničke manjine, uključujući Kineze, Vijetnamce, Tajlanđane, a posebno muslimanske Čame.
Nisu bili sigurni ni pripadnici vojske, policije i državni službenici koji su se plašili novih vladara. Ne samo da su eliminisani sledbenici svrgnutog Lon Nola, već su čak i članovi kmerskih kadrova postali žrtve čistki.
Crveni kmeri su masovno zlopotrebljavali decu kao vojnike. Otimali su je od poprodica, u logorima obučavali za borbu, terali da ubijaju od malih nogu.
Foto: APKambodžanske izbeglice 1979.
Od skoro osam miliona stanovnika Kambodže, najmanje 1,7 miliona ljudi je ubijeno ili umrlo od gladi, prekomernog rada ili bolesti tokom četiri godine režima Crvenih Kmera.
Centar za mučenje i ispitivanje Tuol Sleng u blizini Pnom Pena postao je simbol ovog terora. Prema Memorijalnom centru Tuol Sleng, od približno 14.000 zatvorenika dovedenih u „Zatvor bezbednosti 21“ između 1975. i 1979. godine, samo sedam je preživelo.
Pad Crvenih Kmera
U decembru 1978. godine, vođe Crvenih Kmera su odlučile da izvrše invaziju na Vijetnam kako bi osvojili deltu Mekonga, koju su nekada naseljavali Kambodžani. Bila je to velika greška. Za vrlo kratko vreme, vijetnamske trupe su u kontranapadu zbrisale Crvene kmere i zauzele Pnom Pen. 7. januara 1979. godine, režim Crvenih Kmera je završen.
Foto: Foto: Richard Vogel/AP„Polja smrti“ Pola Pota.
Vijetnam je u Kambodži postavio vladu koju su činili intelektualci u egzilu i bivši članovi Crvenih Kmera – uključujući i vođu Hun Sena. Vijetnamci se nisu povukli sve do 1989. godine. Do tada su stalno bili angažovani u borbama sa gerilskim grupama i Crvenim Kmerima, koje su, kao protivnike vlade koju su podržavali Vijetnamci, podržavale i Kina i SAD.
Da li bi, i ako, šta bi tu sa čime i ko sa kime moglo i mogao da se poredi, neka čitaoci zaključe sami.
Šta se zbiva u zemlji i svetu, šta ima u novinama i kako provesti vreme?
Svake srede u podne Međuvreme stiže elektronskom poštom. To je sasvim solidan njuzleter i zato se prijavite!
Pred opozicijom je teška odluka. Izići na izbore i rizikovati još jedan poraz ili podržati studente u stvaranju referendumske atmosfere. Šta nam govore rezultati nedavnog glasanja u Mađarskoj
Arhiva nedeljnika Vreme obuhvata sva naša digitalna izdanja, još od samog početka našeg rada. Svi brojevi se mogu preuzeti u PDF format, kupovinom digitalnog izdanja, ili možete pročitati sve dostupne tekstove iz odabranog izdanja.
Šta se zbiva u zemlji i svetu, šta ima u novinama i kako provesti vreme?
Svake srede u podne Međuvreme stiže elektronskom poštom. To je sasvim solidan njuzleter i zato se prijavite!
