Dani oslobađanja Beograda u Drugom svetskom ratu ostali su večno zabeleženi zahvaljujući sovjetskim ratnim filmskim reporterima. Njihovi dokumentarni filmovi dostupni su u Jugoslovenskoj kinoteci povodom obeležavanja 80. godina od oslobođenja
Jugoslovenska kinoteka obeležava 80. godina oslobođenja Beograda besplatnim projekcijama filmova veznim za te dane, među kojima su i dva dokumentarna. Priča o njima objavljena je u tekstu Aleksandra Erdeljanovića „Oslobođenje Beograda od 11. do 22, oktobra 1944. godine okom filmske kamere“ koji je objavljen u aktuelnom časopisu „Kinoteka“. Prenosimo njegov završni deo.
Da veliki istorijski događaji ostanu večno zabeleženi, pobrinuli su se sovjetski ratni filmski reporteri koji su još pre ulaska Crvene armije u Srbiju padobranima spušteni na partizansku teritoriju. Toj prvoj grupi snimatelja pripadali su Vladimir Ješurin, Viktor Muromcev i Solomon Kogan, koji su od leta 1944. godine pratili put partizanskih jedinica od Crne Gore, preko Srbije i oslobođenog Beograda, sve do Slovenije i oslobođenja Trsta u maju 1945, gde je Muromcev i poginuo.
Filmski materijali Ješurina i Muromceva sjedinjeni u storiji „Sa kino-aparatom po Jugoslaviji bili su deo sovjetskog kino-žurnala „Novosti dana broj 9 iz 1944. godine, čiju je režiju potpisao slavni Vsevolod Pudovkin.
Najvredniji materijal na kome je zabeležena celokupna „Beogradska operacija” u oktobru 1944. godine jeste sovjetski četrnaestominutni „Specijalni frontovski izveštaj broj 9“ pod nazivom „Beograd“, koji je režirao Leonid Varlamov.
Osnovu za ovaj film predstavljali su briljantni kadrovi borbi koje su snimili glavni snimatelj Vladimir Ješurin i grupa operatera, Gračev, Kogan, Petrov, Rogačevski, Stojanovski i Čiknoverov, pod koordinacijom načelnika frontovske kino-grupe Kacmana.
Ova bezmerno hrabra ekipa snimatelja iz jedinica Trećeg ukrajinskog fronta zabeležila je zajednički put partizana i crvenoarmejaca, od borbi na Avali, preko Čukarice, Karađorđevog parka, Slavije, Terazija, do konačne pobede i velike parade oslobodilaca kroz centar grada, veličanstveni miting kod Vukovog spomenika i sahranu poginulih sovjetskih vojnika na Trgu Republike. Na njihovim trakama su zauvek sačuvana srećna lica hiljada Beograđana, ali i njihov bes i ogorčenje prilikom sprovođenja zarobljenih Nemaca i domaćih izdajnika.
Dobar deo ovih materijala uključen je u sovjetski dugometražni dokumentarni film „Jugoslavija iz 1945. godine“, u režiji Leonida Varlamova, zatim u prvi srpski poratni dokumentarni film „Beograd iz 1945. godine“ Nikole Popovića, kao i u niz kasnijih filmova koji su se bavili herojskim oslobođenjem Beograda oktobra 1944. godine.
Šta se zbiva u zemlji i svetu, šta ima u novinama i kako provesti vreme?
Svake srede u podne Međuvreme stiže elektronskom poštom. To je sasvim solidan njuzleter i zato se prijavite!
Od prethodnog ročišta, u Republičkom zavodu za zaštitu spomenika kulture svakodnevno borave revizori Ministarstva kulture. Ne zna se da li traže nešto određeno
Nisu se družili 40 godina, a onda je slučaj hteo da se spoje zbog zajedničke izložbe „Generacija ’79“ - klasa sa Grafike Fakulteta primenjenih umetnosti
Nova v.d. direktorka Kulturnog centra Beograda, glumica Jovana Petronijević, poznata je po ulozi u „Kursadžijama“. Njeno iskustvo u vođenju ustanove kulture nije poznato
Planirana gradnja u ulici Miloja Zakića na Košutnjaku ugrožava bunkere u kojima se čuvaju nitratni filmovi arhiva Jugoslovenske kinoteke. Za ovaj previd možemo da krivimo raspis konkursa
Pobeda Tise Petera Mađara prevazilazi granice malene Mađarske. Ona se preliva i na susednu Srbiju kao noćna mora za Aleksandra Vučića i motivacija za sve one koji žele da mu vide leđa
Raspiše li Vučić izbore za leto, studentski pokret i zborovi moraju biti spremni. Iskustva stečena u Kuli, Sevojnu ili Aranđelovcu su dragocena, ali ne i dovoljna. Današnji mali propusti, već sutra mogu biti fatalni. U pitanju je budućnost Srbije
Upisivanje Brenta Sadlera kao direktora medija Junajted grupe je pretposlednji korak u puzajućem davljenju kritičkih medija. Vlast to neće spasiti, ali je barem publika dobila važnu lekciju
Arhiva nedeljnika Vreme obuhvata sva naša digitalna izdanja, još od samog početka našeg rada. Svi brojevi se mogu preuzeti u PDF format, kupovinom digitalnog izdanja, ili možete pročitati sve dostupne tekstove iz odabranog izdanja.
Šta se zbiva u zemlji i svetu, šta ima u novinama i kako provesti vreme?
Svake srede u podne Međuvreme stiže elektronskom poštom. To je sasvim solidan njuzleter i zato se prijavite!
