Briga o ćirilici: Stati na put kroatizaciji srpskog jezika

Marta 2023. godine Vlada Republike Srbije usvojila je Odluku o obrazovanju Saveta za srpski jezik, sa zadatkom da prati i analizira stanje u oblasti upotrebe srpskog jezika u javnom životu i sprovođenja mera radi zaštite i očuvanja ćiriličkog kao matičnog pisma, pa samim tim i da daje preporuke, predloge i stručna mišljenja kako bi se unapredilo stanje u oblasti upotrebe srpskog jezika u javnom životu.

Nakon konstitutivne sednice u maju prošle godine, koliko je poznato, održane su još tri i dva okrugla stola.

Na poslednjoj sednici, iz ovog meseca, između ostalog, ponovili su svoj zahtev Vladi Republike Srbije za donošenje novog Zakona o službenoj upotrebi jezika i pisama, ali su imali i nekoliko konkretnih predloga čije bi usvajanje, po njima, uticalo na prisutnost ćiriličkog pisma u Srbiji.

Protiv kroatizacije

Na primer, osudili su negativan trend kroatizacije srpskog jezika na mnogim domaćim portalima pri preuzimanju vesti sa hrvatskih sajtova bez ikakve lektorske intervencije.

Istakli su, takođe, i potrebu za većom brigom oko jezika u titlovima na svim televizijskim stanicama, kao i oko jezika u programima za najmlađe, odnosno u emisijama za decu i crtanim filmovima, a uputili su i molbu RTS-u da reprizira seriju „Vuk Karadžić“, koju je po scenariju Milovana Vitezovića 1987. režirao Đorđe Kadijević.

Pokrenuli su i dve inicijative: za proveru ugovora sa Kobisom i proveru bibliotečkog statusa dela štampanih latinicom u Republici Srbiji, i drugu, za sazivanje više sastanaka i održavanje trećeg okruglog stola u organizaciji Saveta o statusu ćirilice u obrazovnom sistemu.

Knjige na latinici

Navodimo detalj koji bi  Savetu mogao da pomogne u ostvarivanju prve inicijative.

O proveri bibliotečkog statusa knjiga štampanih latinicom u Republici Srbiji, portal „Vremena“ je pisao 1. oktobra  u vezi glasina da se prilikom dodele CIP zapisa, latiničke knjige objavljene u Srbiji upisuju kao hrvatske, a da se kao izdanja srpskih izdavača upisuju samo knjige objavljene ćiriličkim pismom.

Tada nam je, na naš upit Narodnoj biblioteci Srbije da li je to tačno, dr Dragana Milunović, zamenica upravnika ove krovne bibliotečke ustanove, odgovorila da „Građa na srpskom jeziku, bez obzira na pismo izdanja, ćirilica ili latinica, uvek je kodirana kodom za srpski jezik.“