Širenje đubrišta ugrožava lokalitet vinčanske kulture

Arheološki lokalitet „Štolna-Pištak“, naselje iz neolitskog perioda koje pripada vinčanskoj kulturi, direktno je ugrožen i oštećen proširenjem deponije u Aleksincu sa južne strane, dok je sa severne strane ugrožen kompleksom rudarskog okna Aleksinačkih rudnika, navode iz Zavoda za zaštitu spomenika Niš.

Stručnjaci Zavoda, u saradnji sa Balkanološkim institutom SANU i Arheološkim institutom Beograd, rade zaštitna arheološka istraživanja na ovom nalazištu i kažu da je do sada konstatovano više arheoloških objekata i nalaza, čija stručna i naučna obrada tek predstoji.

Napominju da je reč o jednom od najvećih vinčanskih naselja u ovom delu južnomoravske doline.

„Cilj zaštitnih arheoloških istraživanja jeste definisanje obima arheološkog nasleđa u jugozapadnom delu vinčanskog naselja, a radi definisanja mogućnosti proširenja komunalne deponije”, objašnjavaju iz Zavoda za zaštitu spomenika.

Kako se dodaje u saopštenju na sajtu Zavoda, poseban izazov u navedenim istraživanjima predstavljaju specifični uslovi terenskog rada i posebne mere bezbednosti i zdravlja na radu, s obzirom na to da se arheološka istraživanja obavljaju na komunalnoj deponiji.

Foto: ZZSK Niš / Zoran Radosavljević Kiki i Aleksandar Aleksić

Neovlašćeno iskopavanje

Lokalitet je, navode stručnjaci iz ZZSK Niš ugrožen deponijom, ali i neovlašćenim iskopavanjem.

„Obavljanje neovlašćenih iskopavanja nepovratno uništava arheološko nasleđe i trajno briše materijalne dokaze kontinuiteta života na ovim prostorima. Neovlašćenim arheološkim iskopavanjima, praktično se realizuje ono što razni zavojevači u našoj istoriji nisu uspeli”, poručuju iz Zavoda.

Ukazuju da svako iskopavanja bez posebne dozvole nadležnog organa predstavlja krivično delo koje se goni po službenoj dužnosti.