Predsednik opštine nasilja

Grafiti puni mržnje ispisani mas­nom farbom, baneri na zgradama od kojih i ptice stradaju, šatorsko naselje u kojem pored životinja zamalo stradaju i ljudi, i ulice nebezbedne za političke neistomišljenike i novinare koji rade u javnom interesu u poslednjih godinu i po postale su odlike opštine Stari grad.

Jasno je da za većinu nasilnih incidenata i skrnavljenja centralne opštine glavnog grada nije isključivo odgovorna opštinska naprednjačka većina, ali je pitanje šta se i zašto dešava na jednoj od najbogatijih beogradskih opština sasvim legitimno.

Već na prvi pogled jedna od najproblematičnijih lokacija na opštini jeste prostor između Predsedništva i Narodne skupštine koji je već više od godinu dana uzurpiran. Za građane Ćacilend, šatorsko naselje unutar ruiniranog Pionirskog parka već odavno nije vest. Vest bi bila kada bi nadležni izašli sa jasnom informacijom o tome zašto je i dalje na tom mestu i sa čijom dozvolom. Umesto rasformiranja šatorskih konstrukcija, što je predsednik države najavio početkom godine, zarđale ograde, prazni šatori i po koji policajac i dalje zauzimaju prostor koje je zaštićeno prirodno dobro. Iako ima ovlašćenje i obavezu da reaguje, ovaj nezakonit fenomen više ni gradonačelnik Aleksandar Šapić ne spominje. Isti pristup neguje i onaj u čijoj se “jurisdikciji” nalazi kamp u kojem su nekad bili studenti koji žele da uče, a u poslednje vreme i poneki opasniji građani pa i osvedočeni kriminalci. U pitanju je Radoslav Rale Marjanović, u javnosti manje poznati dugogodišnji naprednjak i predsednik Opštine Stari grad.

KO JE RADOSLAV MARJANOVIĆ

Marjanovića se u beogradskoj političkoj čaršiji sećaju još iz davnih vremena kada su naprednjaci u glavnom gradu bili opozicija. Miloš Pavlović, šef odborničke grupe Narodnog pokreta Srbije u Skupštini grada Beograda, pamti ga iz perioda kada su naprednjaci pričali o izbornoj krađi i “mahali džakovima sa ukradenim glasovima”.

“Nije mnogo napredovao na stranačkoj lestvici iako vodi opštinu koja je uz Vračar i Savski venac najvažnija beogradska opština. On jeste jedan od najbitnijih u beogradskoj organizaciji stranke, ali nije neko ko ima presudan uticaj. Njegov rejon je opština Stari grad i tu se cela priča i njegov uticaj završava”, poručio je Pavlović za “Vreme”.

Kada je reč o uticaju među naprednjacima u glavnom gradu, nije velika nepoznanica da je Marjanović na lestvici daleko niže od Luke Petrovića, gradskog sekretara za investicije. Ipak, imajući u vidu da svaka opština mora da učestvuje u kvotama i organizaciji partijskih događaja i svetkovina, njegova uloga nije u potpunosti zanemarljiva, štaviše. Što se tiče njegove formalne pozicije, javno dostupni podatak na sajtu Agencije za sprečavanje korupcije pokazuje da Marjanović od preuzimanja funkcije 2024. godine iz budžeta dobija platu u vrednosti od 174.700 dinara i da je, pride, ovlašćeni predstavnik skupštine Infrastrukture Železnice Srbije i po toj osnovi, od 2020. godine prihoduje skoro 75.000 dinara mesečno.

ŠTA SVE PREDSEDNIKU OPŠTINE NE SMETA

Kako bi se razumela Marjanovićeva uloga, vrlo je važno skicirati na koje sve događaje on nije javno reagovao. Naprednjački predsednik opštine nije video ništa sporno u postavljanju banera na zgradi Palate Albanije koji je ugrozio bele čiope, retku vrstu ptica koje se posle centra Beograda najbliže mogu naći u okolini Đerdapa. Nije pitao ni zašto su uopšte postavljeni i po kojoj osnovi. Nije Marjanović video ništa sporno ni u tome što su baneri “Srbija pobeđuje” stavljeni na zgradu BIP-a, niti je ikada postavio pitanje nadležnima ko šara grafite po njegovoj opštini, šta je urađeno po tom pitanju i ko snosi odgovornost za propuste koji omogućavaju narušavanje izgleda centra prestonice. Umesto odgovara građanima ili obraćanja institucijama nadležnim za sprovođenje zakona, Marjanović je ćutljiv. Deo opozicionih aktera smatra da ga u javnosti nema upravo zato što najveći deo zadataka obavlja upravo on, “ispod radara”.

Đorđe Miketić, aktivista i nekadašnji odbornik u Starom gradu, koji je sa Marjanovićem najviše “ratovao” oko invazivne gradnje stambeno-poslovnih kvartova, za “Vreme” kaže da se, u odnosu na ranije, Marjanović očigledno pridružio “naprednjačkoj mašineriji koja sada podiže ulog”. “Svedočimo uklanjanju parking mesta iz osvete, uklanjanju bašta kafića koji nisu po volji režima i naravno, dopušteno je podizanje kriminalnog kampa Ćacilend na našoj opštini. To ne samo da je uništilo prelepi i istorijski park, već je postalo mesto na kome zakoni Srbije ne važe, gde se skupljaju paradržavne kriminalne falange koje napadaju građane, novinare pa i strane turiste”, podvukao je Miketić.

foto: screenshot cins

NAPAD KOJI JE BACIO NOVE SUMNJE

Vladimir Arsenijević je napadnut 11. jula ispod Brankovog mosta, ali više od ovog, napad koji je ponovo pokrenuo pitanje glasnog tihovanja Radoslava Marjanovića desio se nekoliko desetina metara ispred same zgrade opštine Stari grad. U noći između 5. i 6. avgusta ispred jednog ugostiteljskog objekta u blizini zgrade “Politike” i opštinske zgrade napadnut je reditelj i profesor Stevan Filipović. Povod za napad je bio taj što je Filipović snimao grupu mladića od oko dvadesetak godina dok su ispisivali grafite po jednoj od zgrada. Njihova reakcija je bila burna i nasilna: mladići su napali Filipovića i naneli mu povrede koje su zahtevale lekarsku intervenciju i kopče. Zanimljivo je da Filipović tvrdi kako je telefon koji mu je prilikom napada oduzet preko aplikacije “Find my phone” lociran najpre u policijskoj stanica Stari grad, da bi posle nekoliko mesta “završio” na teritoriji Kosova. Posle pet dana uhapšeno je jedno lice protiv kojeg je podneta krivična prijava, a dok ovaj broj nastaje, saznajemo da je još jedan osumnjičeni uhapšen i da je priznao radnje koje mu se stavljaju na teret.

Zbog još jednog napada, pokazatelja nove svakodnevice u Starom gradu, i već ustaljene prakse vandalizovanja zgrada ispisivanjem pretnji i uvreda upućenih javnim ličnostima ili građanima koji protestuju protiv vlasti, opštinska vlast nije mogla da izbegne lupu javnosti.

“Fotografije napadača na profesora Stevana Filipovića pokazuju da su se okupljali na opštinskom parkingu. Da li su tamo jer se osećaju sigurno ili je opština učestvovala u njihovom organizovanju, moraće da se odgovori jednog dana. Ono što znamo je da upravo po fasadama najbližim zgradi opštine niču grafiti mržnje i parole koje režim protura u javni prostor. Verujem da su to povezani incidenti, pogotovo kada dodamo i lukrativnost posla za privatne firme koje grafite uklanjaju, a koje su, naravno, plaćene opštinskim novcem, da bi se ponovo, nakon nekoliko dana, na njihovom mestu pojavili novi ujednačenog rukopisa i narativa”, objasnio je Miketić za “Vreme”.

Iako smo uputili zahtev Marjanoviću da odgovori na pitanje da li snosi odgovornost, političku ili moralnu, zbog dešavanja na opštini Stari grad, do objavljivanja teksta odgovor nismo dobili. Prvi čovek naprednjaka u ovom delu Beograda nije odgovorio ni na naša pitanja u vezi sa ispisivanjem grafita, aktivnostima u šatorskom naselju, ali i nedavnim prebijanjem profesora Filipovića.

OPERATIVAC KOJI STOJI UZ MARJANOVIĆA

Lokalni izbori 2024. godine potvrdili su tesnu naprednjačku većinu na Starom gradu, koje ne bi bilo bez asistencije i glasova Marka Bastaća, nekadašnjeg ljutog rivala SNS. Njegovim glasovima većina je postignuta, nakon čega je Marjanović postao predsednik skupštine opštine. Iako su ovlašćenja opština dezavuisana, samim tim i njena moć svakodnevnog odlučivanja ili u postavljanju širih politika ograničena, ona ostaje važno mesto naprednjačke operative. Kada je o toj operativi reč, pored Marjanovića još jedno lice je postalo nezaobilazno.

Pasionirani ljubitelji sporta, naročito rukometa, setiće se karijere Nedeljka Neđe Jovanovića, bivšeg reprezentativca Jugoslavije i igrača Partizana i Metaloplastike. Nakon sportske karijere put ga nije odveo do trenerskih voda ili rada u savezu. Jovanović je odlučio da se bavi politikom i s vremenom postao desna ruka i čovek koji blisko sarađuje sa Marjanovićem na Starom gradu. U poslednje četiri godine Jovanovićeve sportske uspehe zasenili su drugi rezultati i rekordi.

FANTOMSKI GLASAČI I ZADACI U ĆACILENDU

Svoju skromnu političku karijeru Jovanović gradi kao većnik Opštine Stari grad. Posle karijere u Demokratskoj stranci i prelasku na drugu stranu političkog spektra, Jovanović je dugo bio van fokusa javnosti. U zenit popularnosti nije ga vratio rad na poziciji većnika već optužbe predstavnika opozicije da stoji iza fantomskih glasača u prestonici. Prema informacijama do kojih su došli akteri koalicije “Srbija protiv nasilja”, otkriveno je da su na Jovanovićevoj adresi registrovana 42 fantomska birača posle decembarskih izbora 2023. godine. O ovoj temi javnosti je najviše dokumentacije dostavila Stranka slobode i pravde, ali članovi beogradskog odbora ove partije nisu želeli da govore za “Vreme” iako su o tome redovno u prošlosti izveštavali javnost.

Podsećamo da su pitanju nepravilnosti zbog kojih je opozicija odmah tražila poništavanje izbora i poručila da je nesumnjivo u pitanju izborna krađa. Simbol uvoza i registracije fantomskih birača bio je Vladimir Vlada Mandić, takođe rukometaš, koji je na svojoj adresi imao nekolicinu “fantoma”. Iako su poznanici iz sveta rukometa, Jovanović je ostao daleko ispod Mandića po značaju za naprednjake, ali ne tako nevažan za okupljanja i organizacije pristalica i simpatizera. Upravo je Jovanović bio deo Ćacilenda, gde je uslikan u martu prošle godine kada je uručio dres “studentu koji želi da uči” Milošu Pavloviću. Tom prilikom je prošetao šatorskim naseljem koje je bilo ispunjeno studentima, za razliku od danas kada su glavni povremeni stanovnici sasvim drugi profili ličnosti. Od Marjanovića smo zatražili odgovor i na pitanje u kakvim je odnosima sa Jovanovićem, ali ni na ovo pitanje redakcija “Vremena” nije dobila odgovor.

Samo u avgustu: Uštedite tri hiljade dinara na godišnjoj pretplati na digitalno izdanje „Vremena“! Iskoristite popust ovde i podržite nezavisno novinarstvo.