Beograd

Beograd slavi 80. godišnjicu oslobođenja u Drugom svetskom ratu

20. oktobar 2024, 08:20 B. B.

Partizanske jedinice na današnjem Trgu republike nakon oslobođenja Beograda

Glavni grad Jugoslavije u Drugom svetskom ratu oslobodile su zajedničkim snagama Narodno oslobodilačka vojska Jugoslavije (NOVJ) i Crvena armija, tokom Beogradske operacije, a nakon višednevnih teških borbi i uz brojne žrtve

Beograd je u Drugom svetskom ratu oslobođen pre 80 godina, posle tri godine i sedam meseci nemačke okupacije.

Glavni grad Jugoslavije oslobodile su zajedničkim snagama Narodno oslobodilačka vojska Jugoslavije (NOVJ) i Crvena armija, tokom Beogradske operacije, a nakon višednevnih teških borbi i uz brojne žrtve.

Operacija oslobađanja Beograda počela je 12. i trajala do 20. oktobra 1944. godine, a prema podacima, u njoj je poginulo 2.944 pripadnika NOVJ i 961 borac Crvene armije.

Foto: Arhivska fotografija/Tanjug/Žika Vučić

Slavlje građana

Beogradska operacija bila je jedna od ključnih, ako ne i najvažnija vojna akcija na prostoru okupirane Jugoslavije u Drugom svetskom ratu.

Značaj oslobođenja

Pored neospornog privrednog i političkog značaja, bitka za Beograd imala je velik i dalekosežan operativni značaj na odvijanje rata u Evropi. Beograd je bio ključni saobraćajni čvor za nemačke snage u jugoistočnoj Evropi. Uspešnim i brzim ovladavanjem ovim ključnim čvorom, saveznici (Crvena armija i NOVJ) doveli su nemačku Grupu armija E u tešku poziciju i izolaciju.

Foto: Wikipedia

General NOVJ Peko Dapčević i general Crvene armije Vladimir Ždanov u oslobođenom Beogradu

Naslanjajući se na ovaj uspeh, NOVJ je uspela da parališe gotovo svaki uticaj dve nemačke strategijske formacije sa pola miliona vojnika – Grupe armija E i Druge oklopne armije – na dejstva severno od Drave. To je omogućilo prodor Trećeg ukrajinskog fronta preko Dunava tokom novembra i decembra 1944, što je dovelo do krize ukupne nemačke odbrane.

Foto: Istorijski arhiv Beograda

Doček oslobodilaca

Od novembra do marta Nemci su radi saniranja ove krize dovlačili trupe iz Italije, sa zapadnog i sa istočnog fronta u Mađarsku. Dovođenje 6. oklopne armije iz Ardena i 4. SS oklopnog korpusa sa Visle u Mađarsku bilo je od bitnog značaja za kolaps ovih frontova tokom februara i marta 1945. i brzo okončanje rata.

Po završetku rata Dan oslobođenja Beograda se slavio 20. oktobra i ustanovljena je Oktobarska nagrada grada Beograda koja se tom prilikom dodeljivala.

Spomen groblje oslobodiocima Beograda, nasuprot Novog groblja, otvoreno je 20. oktobra 1954. na desetogodišnjicu oslobođenja grada.

Tagovi:

Više iz rubrike Vesti

Ubica Đinđića

21.jul 2026. A.P.

Borko Stefanović: Šef JZO Ivan Ristić čestitao rođendan Zvezdanu Jovanoviću

Šef JZO Ivan Ristić čestitao je rođendan Zvezdanu Jovanoviću, putem WhatsAPP-a, objavio je Borko Stefanović

Mediji

21.jul 2026. N. Rujević

Zašto je Nova S zvanično na adresi Danasa?

Nakon prodaje N1, Nove S, Danasa i Radara, osnovano je novo preduzeće na Vračaru. Izvori „Vremena“ kažu da su iza toga verovatno pokušaji da se dobije televizijska licenca u Srbiji

Satelitski signali

21.jul 2026. Aleksa Tešić / BIRN

BIRN: Lažni GPS signali oborili dronove tokom studentskog protesta na Slaviji

Više od 25 slučajeva ometanja satelitske navigacije zabeleženo je iznad Srbije poslednjih godina, pokazuje istraživanje BIRN-a. Lažni GPS signali oborili su desetak dronova tokom protesta na Slaviji, dok su piloti aviona prijavljivali da im navigacioni sistemi prikazuju pogrešne podatke

Kosovo i Metohija

21.jul 2026. I.M.

Počelo rušenje vikendica kod Gazivoda: Vlasnicima dali 30 minuta da napuste objekte

Uz asistenciju Policije Kosova, nadležne službe započele su uklanjanje vikendica u blizini jezera Gazivode. Vlasnici objekata tvrde da su ih gradili na osnovu dugoročnih ugovora sa „Srbijašumama”, dok „Ibar-Lepenac” navodi da su podignuti bez potrebnih dozvola na zemljištu ovog javnog preduzeća

Studenti u blokadi

21.jul 2026. M. L. J.

Donacije, kontrolori, pozivi: Studenti zovu u pomoć građane da sa „vlasti skinu mafiju“

Studenti u blokadi su za dva dana objavili čitav niz poziva građanima - da im pomognu sa donacijama, da budu kontrolori na izborima, ali i da da se uključe u predizbornu kampanju telefonskih poziva

Komentar

Predsednik Srbije Aleklsandar Vučić sa uzdignutom pesnicom ispred transparenta

Komentar

I naš predsednik je sirotinja

Voženo lice Aleksandar Vučić će u predizbornoj kampanji voziti staru škodu. Dok traje odmazda prema svakome ko pisne, paradni deo kampanje biće otužniji nego ikad jer se Vučić obraća svom hardkor biračkom telu

Nemanja Rujević

Pregled nedelje

Nepodnošljiva lakoća bezosjećajne gluposti

Zašto ministarka Snežana Paunović još nije smenjena? Šta to govori o njoj, režimu i Srbiji

Filip Švarm

Komentar

Prebijanje Vladimira Arsenijevića: Zlo ispod mosta

Zlo se zavuklo pod most i tamo, zaklonjeno od svetla, ćutalo i čekalo. Kad je Vladimir Arsenijević izašao iz taksija, nad Beogradom se opet nadvila ona isto neman koja je onemogućavala izložbu Rona Haviva, sprečavala održavanje prve Parade ponosa, palila Bajrakli džamiju i Ambasadu Sjedinjenih Američkih Država i vandalizovala i centar grada tokom Parade ponosa 2010.

Jovana Gligorijević

Vidi sve

Poslednje izdanje

Intervju: Vladan Đokić, rektor Univerziteta u Beogradu

Pobeda je sigurna

Intervju: Vladimir Arsenijević, pisac

I dalje slobodno da šetam Beogradom

Intervju: Rodoljub Šabić

Da li bi nas napadali da smo partijski vojnici

Portret savremenika: Milan Ostojić Sandokan

Posledice i žrtve metastaze sistema

Mundijal i mi

“Pajserisana” Srbija na fudbalskoj margini

Vidi sve

Arhiva

Arhiva nedeljnika Vreme obuhvata sva naša digitalna izdanja, još od samog početka našeg rada. Svi brojevi se mogu preuzeti u PDF format, kupovinom digitalnog izdanja, ili možete pročitati sve dostupne tekstove iz odabranog izdanja.

Vidi sve